Διπλό μήνυμα της Αθήνας προς την Τουρκία, με σειρά πρωτοβουλιών τα τελευταία εικοσιτετράωρα.
Αρραγές εθνικό μέτωπο στο εσωτερικό και στήριξη των ελληνικών θέσεων στο εξωτερικό απέναντι στην τουρκική προκλητικότητα και επιθετικότητα, που κορυφώθηκε με την Navtex για έρευνες νότια του Καστελόριζου και την κινητοποίηση του τουρκικού στόλου.
Οι συναντήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη με τους πολιτικούς αρχηγούς επιβεβαίωσαν την εθνική ενότητα, την ομοψυχία και την ομοφωνία για την υπεράσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας.
Ο πρωθυπουργός ενημέρωσε τον κ. Τσίπρα, την κα Γεννηματά και τον κ. Βελόπουλο (οι συναντήσεις με τον κ. Κουτσούμπα και τον κ. Βαρουφάκη έχουν προγραμματιστεί για σήμερα) για τις εξελίξεις των τελευταίων ημερών και την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί. Παρά τις επιμέρους αντιθέσεις είναι σαφές ότι η πολιτική ηγεσία της χώρας στέκεται ενωμένη απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις.
Η στήριξη των συμμάχων στην Ελλάδα και τα «ελληνικά» του Μακρόν
Ταυτόχρονα, εκπέμπεται ισχυρό μήνυμα στήριξης από όλους τους συμμάχους της Ελλάδας. Ένα μήνυμα το οποίο εκτιμάται ότι φτάνει στην Άγκυρα και έχει συντελέσει στην ηρεμία που παρατηρείται μέχρι αυτή την ώρα. Ο διπλωματικός μαραθώνιος στον οποίο έχει επιδοθεί η κυβέρνηση τις τελευταίες ημέρες και οι επαφές του κ. Μητσοτάκη με τους ομολόγους του αποδίδουν τα επιθυμητά αποτελέσματα.
Κορωνίδα αυτών των παρεμβάσεων υπέρ των ελληνικών θέσεων μπορεί να θεωρηθεί η ανάρτηση δήλωσης στο Facebook από τον Εμανουέλ Μακρόν στα ελληνικά. Ο Γάλλος Πρόεδρος αναφέρει χαρακτηριστικά: «Για μια ακόμη φορά, θέλω να εκφράσω την πλήρη αλληλεγγύη της Γαλλίας προς την Κύπρο και την Ελλάδα απέναντι στις τουρκικές παραβιάσεις των κυριαρχικών δικαιωμάτων τους. Δεν πρέπει να δεχτούμε να απειλείται ο θαλάσσιος χώρος ενός κράτους-μέλους της ΕΕ».
Οι παρεμβάσεις Ρωσίας, ΗΠΑ και Γερμανίας για αποκλιμάκωση
Κρίσιμη θεωρείται η παρέμβαση της Γερμανίδας Καγκελαρίου Μέρκελ, η οποία την Τρίτη είχε τηλεφωνικές επαφές με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Ταγίπ Ερντογάν, ενώ οι δηλώσεις από την γερμανική πλευρά επιβεβαιώνουν την πυροσβεστική παρέμβαση σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης της έντασης.
Σαφές μήνυμα έστειλε και ο Αμερικανός πρέσβης στην Ελλάδα Τζέφρι Πάιατ, ότι το Καστελλόριζο, όπως όλα τα νησιά και η ηπειρωτική χώρα, διαθέτει υφαλοκρηπίδα. Λίγο αργότερα ακολούθησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το οποίο διεμήνυσε ότι ανησυχεί και ζήτησε από την Τουρκία να σταματήσει τις προκλητικές ενέργειες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το βράδυ της Πέμπτης ήρθε και δήλωση από τη Ρωσία και συγκεκριμένα από την εκπρόσωπο του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, η οποία ζήτησε «αυτοσυγκράτηση» στην περιοχή.
Έντονη δυσαρέσκεια Τραμπ
Την έντονη δυσαρέσκειά του για την απόφαση του Τούρκου Προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, να μετατρέψει τον Ιερό Ναό της Αγίας Σοφίας σε τζαμί εξέφρασε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στον Αρχιεπίσκοπο Αμερικής Ελπιδοφόρο, με τον οποίο συναντήθηκε στον Λευκό Οίκο.
Μετά την προγραμματισμένη συνάντηση που είχε ο Αρχιεπίσκοπος Ελπιδοφόρος με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Μάικλ Πενς, στην Ουάσινγκτον, η οποία διήρκεσε 30 λεπτά, ο κ. Τραμπ, πληροφορηθείς για την παρουσία του Αρχιεπισκόπου στον Λευκό Οίκο, τον κάλεσε στο γραφείο του και συζήτησε μαζί του διεξοδικά όλα τα κρίσιμα θέματα για περίπου 15 λεπτά.
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ εμφανίστηκε έντονα ενοχλημένος και εξέφρασε τον προβληματισμό του για το θέμα της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δη των θρησκευτικών ελευθεριών των μειονοτήτων στην Τουρκία. Δήλωσε, μάλιστα, αρωγός και συμπαραστάτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου και προσωπικά του Πατριάρχη Βαρθολομαίου, καθώς επίσης και του Ελληνισμού, και τόνισε ότι θα προχωρήσει άμεσα στις παρεμβάσεις που απαιτούνται.
Όπως τόνισε o αντιπρόεδρος Πενς με ανάρτησή του στο twitter, οι ΗΠΑ θα σταθούν σταθερά στο πλευρό της ελληνικής ορθόδοξης εκκλησίας στο κάλεσμά της η Αγία Σοφία να παραμείνει προσβάσιμη ως πηγή έμπνευσης για κάθε άνθρωπο κάθε πίστης.
«Είμαι ευγνώμων για τη συνάντηση με τον Πρόεδρο Τραμπ και τον Αντιπρόεδρο Πενς στο Λευκό Οίκο. Μετέφερα την έντονη θλίψη μας για την μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, την ανησυχία μας για την ασφάλεια του Οικουμενικού Πατριαρχείου και την προστασία των θρησκευτικών ελευθεριών», ανέφερε ο Αρχιεπίσκοπος Ελπιδοφόρος σε ανάρτησή του στο twitter.
Το τηλεφώνημα Μητσοτάκη με αλ Σισί
Ιδιαίτερη αξία έχει η χθεσινή τηλεφωνική επαφή του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι. Πέρα από την ταύτιση απόψεων για τις εξελίξεις στην Λιβύη και την επιβεβαίωση των εξαιρετικών διμερών σχέσεων, το τηλεφώνημα αυτό έχει ιδιαίτερη αξία λόγω των συζητήσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη για την χάραξη ΑΟΖ μεταξύ των δύο χωρών. Οι τελευταίες πληροφορίες ανέφεραν ότι οι δύο χώρες είναι πολύ κοντά στην επίτευξη συμφωνίας, γεγονός που δύναται να καταστήσει νομικά άκυρο το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο.
Αναμένεται η αντίδραση Ερντογάν
Γρίφος παραμένει ποια θα είναι η αντίδραση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η ελληνική πλευρά, παρά τα σημάδια μείωσης της έντασης παραμένει επιφυλακτική. Όπως σημειώνεται, για να μιλήσει κάποιος για αποκλιμάκωση απαιτούνται έμπρακτες κινήσεις από την πλευρά της Τουρκίας, κάτι το οποίο δεν έχει συμβεί μέχρι στιγμής. Ταυτόχρονα ερώτημα παραμένει με ποιον τρόπο θα επιχειρήσει να απεμπλακεί ο Τούρκος Πρόεδρος από την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί. Το Oruc Reis παραμένει αγκυροβολημένο, αλλά η Navtex παραμένει σε ισχύ μέχρι τις 2 Αυγούστου και το κλειδί των εξελίξεων βρίσκεται στην κατεύθυνση προς την οποία θα κινηθεί όταν αποπλεύσει από το λιμάνι της Αττάλειας.