Οι δράσεις του Υπουργείου Πολιτισμού για την προσβασιμότητα των ΑΜΕΑ σε μουσεία, θέατρα και εκπαίδευση
Διασφάλιση της ελεύθερης και απρόσκοπτης πρόσβασης στον Πολιτισμό για όλους, χωρίς αποκλεισμούς
![archaiologiko-moyseio-delfon-1280x720](https://s.parapolitika.gr/images/1130x667/jpg/files/2021-12-02/archaiologiko-moyseio-delfon-1280x720.jpg)
Στην αναγκαιότητα της προσβασιμότητας στον Πολιτισμό, στη σημασία του ως θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα, καθώς και στο πρόγραμμα έργων βελτίωσης της προσβασιμότητας του ΥΠΠΟΑ σε μουσεία, αρχαιολογικούς χώρους και χώρους Πολιτισμού, αναφέρθηκε η Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού Λίνα Μενδώνη, στην παρέμβασή της στην ημερίδα «Πρόσβαση Παντού», στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας. Πρόκειται για την πρώτη Επιστημονική Ημερίδα για την Προσβασιμότητα Ατόμων με Αναπηρία σε Δημόσιους Χώρους και Χώρους Δημόσιας Χρήσης.
Όπως είπε η Λίνα Μενδώνη, «Στο Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού υλοποιούμε αυτοτελώς ή συμμετέχουμε εξαρχής ενεργά και δυναμικά σε μια σειρά δράσεων και έργων που στοχεύουν στην ενθάρρυνση και διευκόλυνση της συμμετοχής των ΑμΕΑ στην πολιτιστική διαδικασία.
Ο Πολιτισμός σε όλες του τις εκφάνσεις, υλικές και άυλες, διαθέτει μια πολύπλευρη και υψηλή πνευματική, παιδευτική, αισθητική, συμβολική και ψυχολογική αξία. Συμβάλλει στην άρση στερεοτύπων και προκαταλήψεων, στην ανεκτικότητα και στο σεβασμό της ιδιαιτερότητας και της πολυμορφίας, καθώς και στον απροκατάληπτο δημοκρατικό διάλογο. Η διασφάλιση της ελεύθερης και απρόσκοπτης πρόσβασης στον Πολιτισμό για όλους ανεξαιρέτως τους πολίτες, είναι συνεπώς ζήτημα κοινωνικής ισότητας και δικαιοσύνης, και κατ’ επέκταση, αποτελεί ζήτημα δημοκρατίας. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, μία από τις πρώτες μέριμνες της Κυβέρνησης, και προσωπικά του ίδιου του Πρωθυπουργού, υπήρξε η οριζόντια σχεδίαση και υλοποίηση ενός Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία που θα διασφαλίζει θεσμικά και πρακτικά, ότι τα άτομα με αναπηρία θα απολαμβάνουν απρόσκοπτα και με αυτονομία την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική, πολιτική και πολιτιστική ζωή της χώρας, θα μπορούν να κάνουν ό,τι κάνουν και τα άτομα χωρίς αναπηρία, δηλαδή τα πάντα».
Αναφερόμενη στις δράσεις του ΥΠΠΟΑ για τη βελτίωση της προσβασιμότητας, η Λίνα Μενδώνη τόνισε ότι:
· Τα τελευταία δύο χρόνια μέσα από τη διαδικασία των ανοιχτών προσκλήσεων του ΥΠΠΟΑ επιχορηγούνται δράσεις δημιουργίας προσβάσιμου πολιτιστικού περιεχομένου με παραδοσιακά και ψηφιακά μέσα.
· Το ΥΠΠΟΑ συμπράττει με το Υπουργείο Εργασίας στην έκδοση της Ψηφιακής Εκπτωτικής Κάρτας.
· Πραγματοποιούνται θεσμικές και διοικητικές παρεμβάσεις:
· Για τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ΑμΕΑ σε οπτικοακουστικές πολιτιστικές παραγωγές, αλλά και στην ανώτερη καλλιτεχνική εκπαίδευση, για τη συμμετοχή στην κατάρτιση μουσειολογικών και μουσειογραφικών μελετών, μελετών φυσικής προσβασιμότητας πολιτιστικών υποδομών, αρχαιολογικών χώρων και μνημείων.
· Για την αξιοποίηση του Πολιτισμού ως προληπτικής και θεραπευτικής αγωγής,
· Για την ανάπτυξη στοχευμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων και δράσεων κοινωνικής ένταξης και πολυπολιτισμικότητας,
· Για την πραγματοποίηση ενημερωτικών σεμιναρίων και εργαστηρίων εκπαίδευσης για το προσωπικό των Υπηρεσιών του Υπουργείου Πολιτισμού και των φορέων τόσο του σύγχρονου πολιτισμού, όσο και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
· Σχεδιάζεται και υλοποιείται η κατασκευή ανελκυστήρων ή αναβατορίων εντός αρχαιολογικών χώρων, με κύριο παράδειγμα τον ανελκυστήρα πλαγιάς στον αρχαιολογικό χώρο της Ακρόπολης που ήδη λειτουργεί και νέους που προγραμματίζονται για το Δικταίο Ανδρο και την Άνω Πόλη της Μονεμβασιάς. Υπολογίζεται ότι από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο επισκέφθηκαν τον βράχο της Ακρόπολης κατά μέσο όρο 300 άτομα (ΑΜΕΑ και κινητικά εμποδιζόμενα) ημερησίως. Μέχρι τον Ιούνιο 2022, η Ακρόπολη και τα μνημεία της θα είναι προσβάσιμα σε τυφλούς και σε άτομα με μειωμένη όραση. Σε συνεργασία με τον Φάρο Τυφλών ετοιμάζεται έντυπο υλικό σε 4 γλώσσες, ειδικές πινακίδες και προπλάσματα.
· Εμποδιζόμενα άτομα διευκολύνονται με ηλεκτροκίνητα γκολφ καρτ στην Αρχαία Μεσσήνη, ενώ ανάλογη μέριμνα λαμβάνεται για την Αρχαία Ολυμπία, την Πέλλα, την Νικόπολη.
· Στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας ΕΛΛΑΔΑ 2.0 περιλαμβάνονται δράσεις προσβασιμότητας σε αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία –με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2025- όπως ράμπες και διαδρομές ΑμεΑ, αναβατόρια και ανελκυστήρες, ηλεκτρικά αμαξίδια, ηλεκτρικά οχήματα.
Όπως είπε η Λίνα Μενδώνη, «Στο Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού υλοποιούμε αυτοτελώς ή συμμετέχουμε εξαρχής ενεργά και δυναμικά σε μια σειρά δράσεων και έργων που στοχεύουν στην ενθάρρυνση και διευκόλυνση της συμμετοχής των ΑμΕΑ στην πολιτιστική διαδικασία.
Ο Πολιτισμός σε όλες του τις εκφάνσεις, υλικές και άυλες, διαθέτει μια πολύπλευρη και υψηλή πνευματική, παιδευτική, αισθητική, συμβολική και ψυχολογική αξία. Συμβάλλει στην άρση στερεοτύπων και προκαταλήψεων, στην ανεκτικότητα και στο σεβασμό της ιδιαιτερότητας και της πολυμορφίας, καθώς και στον απροκατάληπτο δημοκρατικό διάλογο. Η διασφάλιση της ελεύθερης και απρόσκοπτης πρόσβασης στον Πολιτισμό για όλους ανεξαιρέτως τους πολίτες, είναι συνεπώς ζήτημα κοινωνικής ισότητας και δικαιοσύνης, και κατ’ επέκταση, αποτελεί ζήτημα δημοκρατίας. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, μία από τις πρώτες μέριμνες της Κυβέρνησης, και προσωπικά του ίδιου του Πρωθυπουργού, υπήρξε η οριζόντια σχεδίαση και υλοποίηση ενός Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία που θα διασφαλίζει θεσμικά και πρακτικά, ότι τα άτομα με αναπηρία θα απολαμβάνουν απρόσκοπτα και με αυτονομία την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική, πολιτική και πολιτιστική ζωή της χώρας, θα μπορούν να κάνουν ό,τι κάνουν και τα άτομα χωρίς αναπηρία, δηλαδή τα πάντα».
Οι δράσεις του Υπουργείου Πολιτισμού
Αναφερόμενη στις δράσεις του ΥΠΠΟΑ για τη βελτίωση της προσβασιμότητας, η Λίνα Μενδώνη τόνισε ότι:
· Τα τελευταία δύο χρόνια μέσα από τη διαδικασία των ανοιχτών προσκλήσεων του ΥΠΠΟΑ επιχορηγούνται δράσεις δημιουργίας προσβάσιμου πολιτιστικού περιεχομένου με παραδοσιακά και ψηφιακά μέσα.
· Το ΥΠΠΟΑ συμπράττει με το Υπουργείο Εργασίας στην έκδοση της Ψηφιακής Εκπτωτικής Κάρτας.
· Πραγματοποιούνται θεσμικές και διοικητικές παρεμβάσεις:
· Για τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ΑμΕΑ σε οπτικοακουστικές πολιτιστικές παραγωγές, αλλά και στην ανώτερη καλλιτεχνική εκπαίδευση, για τη συμμετοχή στην κατάρτιση μουσειολογικών και μουσειογραφικών μελετών, μελετών φυσικής προσβασιμότητας πολιτιστικών υποδομών, αρχαιολογικών χώρων και μνημείων.
· Για την αξιοποίηση του Πολιτισμού ως προληπτικής και θεραπευτικής αγωγής,
· Για την ανάπτυξη στοχευμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων και δράσεων κοινωνικής ένταξης και πολυπολιτισμικότητας,
· Για την πραγματοποίηση ενημερωτικών σεμιναρίων και εργαστηρίων εκπαίδευσης για το προσωπικό των Υπηρεσιών του Υπουργείου Πολιτισμού και των φορέων τόσο του σύγχρονου πολιτισμού, όσο και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
· Σχεδιάζεται και υλοποιείται η κατασκευή ανελκυστήρων ή αναβατορίων εντός αρχαιολογικών χώρων, με κύριο παράδειγμα τον ανελκυστήρα πλαγιάς στον αρχαιολογικό χώρο της Ακρόπολης που ήδη λειτουργεί και νέους που προγραμματίζονται για το Δικταίο Ανδρο και την Άνω Πόλη της Μονεμβασιάς. Υπολογίζεται ότι από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο επισκέφθηκαν τον βράχο της Ακρόπολης κατά μέσο όρο 300 άτομα (ΑΜΕΑ και κινητικά εμποδιζόμενα) ημερησίως. Μέχρι τον Ιούνιο 2022, η Ακρόπολη και τα μνημεία της θα είναι προσβάσιμα σε τυφλούς και σε άτομα με μειωμένη όραση. Σε συνεργασία με τον Φάρο Τυφλών ετοιμάζεται έντυπο υλικό σε 4 γλώσσες, ειδικές πινακίδες και προπλάσματα.
· Εμποδιζόμενα άτομα διευκολύνονται με ηλεκτροκίνητα γκολφ καρτ στην Αρχαία Μεσσήνη, ενώ ανάλογη μέριμνα λαμβάνεται για την Αρχαία Ολυμπία, την Πέλλα, την Νικόπολη.
· Στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας ΕΛΛΑΔΑ 2.0 περιλαμβάνονται δράσεις προσβασιμότητας σε αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία –με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2025- όπως ράμπες και διαδρομές ΑμεΑ, αναβατόρια και ανελκυστήρες, ηλεκτρικά αμαξίδια, ηλεκτρικά οχήματα.